Oude kastelen
Nederlandse kastelen zijn overal te vinden. Ze staan verspreid over het hele land. Wat een nu precies een kasteel is blijft voor discussie vatbaar. Een wordt over het algemeen beschouwd als een versterkte woning van een gezin of familie. Een sterk kasteel wordt ook wel aangeduid als burcht, veste of een slot.Het woord kasteel is op zijn beurt afgeleid van het latijn. De herkomst is van het woord "castellum" wat fort of toevluchtsoord betekent. Kastelen zijn niet zelden verrezen op de plek waar eerst een castellum stond. Een voorbeeld hiervan is Pevensy Castle, daar staan nog muren uit de Romeinse tijd. Deze vindt men ook onder de diverse kastelen in Nederland.

Kastelen Nederland
In Groningen wordt een kasteel een 'Borg' genoemd, in Friesland een noemt men het een Stave of Stins. In de oostelijke provincies worden veel kastelen Havezate genoemd. Een borg, stins of havezate zijn voorbeelden van Nederlandse kastelen. Over het algemeen waren er aan een kasteel bestuurlijke voorrechten verbonden, een zogenoemde Ridderhofstede. Deze zijn meestal op een strategische plek gebouwd en dienden als toevluchtsoord voor de burgerij in tijd van rampspoed.

Nederlandse kastelen
De Nederlandse kasteelbouwers zijn bescheiden en ingetogen. De bouwwerken verschillen veel met de soms uitbundige oosterse bouwstijl of ie uit het Midden-Oosten. De kastelen in de lage landen zijn met name bedoelt om de vijand zo lang mogelijk buiten te houden. Slechts een aantal van de honderden kastelen in Nederland is daadwerkelijk belaagd. De meeste bouwwerken zijn de middeleeuwen ongeschonden doorgekomen. De kastelen stammen veelal uit de 14e eeuw. Toe was het nog een strategisch voordeel in het oorlog voeren om een linie onneembare vestingen te hebben. De komst van het buskruit was de definitieve doorslag en luidde het einde van het kasteeltijdperk in.